Đại biểu Nguyễn Duy Thanh, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Cà Mau, Đoàn ĐBQH tỉnh Cà Mau, phát biểu thảo luận tại hội trường.

Từ thực tế hoạt động của doanh nghiệp, đại biểu Nguyễn Duy Thanh cho rằng, việc hoàn thiện dự thảo Luật Phát triển đô thị cần hướng đến mục tiêu vừa đẩy nhanh tiến độ các dự án, vừa tạo hành lang pháp lý rõ ràng, ổn định để doanh nghiệp có thể chủ động tính toán, yên tâm triển khai đầu tư.

Làm rõ phạm vi áp dụng cơ chế rút gọn đối với dự án lớn, quan trọng

Đối với cơ chế rút ngắn thủ tục đối với các dự án lớn, quan trọng tại Điều 15, đại biểu Nguyễn Duy Thanh bày tỏ đồng tình với mục tiêu rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án.

Theo dự thảo, đối với dự án lớn, quan trọng, Chủ tịch UBND thành phố được quyết định việc lập, thẩm định, quyết định đầu tư dự án đầu tư công, dự án PPP mà không phải thực hiện thủ tục lập, thẩm định, quyết định chủ trương đầu tư và các thủ tục liên quan; đồng thời cho phép triển khai đồng thời một số bước chuẩn bị, khảo sát, thiết kế và thực hiện dự án.

Đại biểu đánh giá đây là cơ chế có ý nghĩa trong việc đẩy nhanh tiến độ đầu tư, nhất là đối với những dự án có yêu cầu triển khai nhanh. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là cần xác định rõ phạm vi dự án được áp dụng cơ chế đặc thù này.

Theo đại biểu, khái niệm “dự án lớn, quan trọng” tại Điều 2 hiện bao gồm nhiều nhóm dự án có tính chất khác nhau, từ dự án cần triển khai ngay, dự án đáp ứng tiêu chí dự án quan trọng quốc gia đến dự án thu hút nhà đầu tư chiến lược.

“Càng rút ngắn một thủ tục quan trọng thì phạm vi dự án được áp dụng càng phải rõ”, đại biểu Nguyễn Duy Thanh nhấn mạnh.

Bởi nếu quy định chưa đủ rõ, doanh nghiệp có thể đã triển khai các bước tiếp theo nhưng sau đó lại phát sinh cách hiểu khác nhau về việc dự án có thuộc diện được áp dụng cơ chế đặc thù hay không. Điều này có thể làm phát sinh rủi ro pháp lý và ảnh hưởng đến tính chủ động của nhà đầu tư.

Từ thực tế đó, đại biểu đề nghị dự thảo Luật cần xác định rõ nguyên tắc và giới hạn đối với các dự án được áp dụng cơ chế rút gọn; đối với tiêu chí cụ thể có thể giao Chính phủ quy định.

Theo đại biểu, mục tiêu của cơ chế này không chỉ là làm thủ tục nhanh hơn mà quan trọng hơn là bảo đảm khi doanh nghiệp thực hiện đúng cơ chế được Luật quy định thì có thể yên tâm triển khai dự án, không phải quay lại thực hiện hoặc xử lý những thủ tục đã được rút gọn.

Cần quy định rõ nguyên tắc không thu trùng tại khu vực TOD

Góp ý về các khoản thu tại khu vực TOD được quy định tại Điều 13, đại biểu Nguyễn Duy Thanh tán thành chủ trương khai thác một phần giá trị tăng thêm do đầu tư hạ tầng mang lại để tái đầu tư cho đường sắt đô thị và hạ tầng giao thông.

Tuy nhiên, đại biểu lưu ý dự thảo đang giao HĐND thành phố quy định nhiều khoản thu trong khu vực TOD, trong đó có khoản thu đối với diện tích sàn xây dựng tăng thêm, khoản thu từ giá trị tăng thêm của đất, phí cải thiện hạ tầng, phí kết nối giao thông công cộng và “các khoản thu khác”.

Từ góc độ doanh nghiệp, đại biểu cho rằng ngay từ khi chuẩn bị dự án, nhà đầu tư phải có khả năng tính toán tương đối đầy đủ các nghĩa vụ tài chính để đánh giá hiệu quả và quyết định đầu tư.

Trong trường hợp giá trị tăng thêm của đất đã được phản ánh trong tiền sử dụng đất, tiền thuê đất hoặc các nghĩa vụ tài chính phát sinh khi điều chỉnh quy hoạch, nhưng tiếp tục được sử dụng làm căn cứ để tính thêm các khoản thu khác, có thể phát sinh tình trạng thu trùng, qua đó làm tăng chi phí đầu tư.

Vì vậy, đại biểu Nguyễn Duy Thanh đề nghị dự thảo Luật cần quy định rõ nguyên tắc không thu trùng và giới hạn của các khoản thu tại khu vực TOD.

Đặc biệt, đối với cụm từ “các khoản thu khác”, đại biểu đề nghị cần xác định rõ phạm vi, tránh quy định quá mở, bởi đây là vấn đề có tác động trực tiếp đến việc xác định nghĩa vụ tài chính và tính toán hiệu quả của dự án.

Theo đại biểu, một cơ chế chính sách tốt không chỉ tạo điều kiện khai thác nguồn lực từ phát triển đô thị để đầu tư trở lại cho hạ tầng, mà còn phải bảo đảm tính minh bạch, khả năng dự báo và sự ổn định của môi trường đầu tư.

Các ý kiến của đại biểu Nguyễn Duy Thanh tập trung vào yêu cầu hoàn thiện các quy định theo hướng rõ phạm vi, rõ trách nhiệm, rõ nghĩa vụ tài chính, qua đó vừa tạo điều kiện đẩy nhanh các dự án đô thị, vừa hạn chế rủi ro phát sinh trong quá trình triển khai thực hiện.

                                                                                                                               Lê Hằng