Quan cảnh phiên thảo luận Hội trường chiều ngày 07/11

Làm rõ khái niệm “hệ thống thông tin quan trọng” để tránh chồng chéo

Phân tích Điều 5 của dự thảo, đại biểu Lê Thị Ngọc Linh nhận định quy định về kết hợp nhiệm vụ bảo vệ an ninh mạng với phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quyền con người là cần thiết. Tuy nhiên, để bảo đảm tính khả thi, cần làm rõ phạm vi và tiêu chí xác định “hệ thống thông tin quan trọng về an ninh quốc gia”, cùng thẩm quyền của cơ quan kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm.
 

Đại biểu Lê Thị Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Cà Mau,

phát biểu tại phiên thảo luận chiều 7/11, Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV.

“Trong thực tế, nhiều nền tảng kỹ thuật, cơ sở dữ liệu lớn của Nhà nước và doanh nghiệp có máy chủ đặt ở nước ngoài nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến người dùng Việt Nam. Nếu không xác định rõ phạm vi, dễ phát sinh vướng mắc trong thực thi và trách nhiệm quản lý,” bà Linh nói.

Theo đại biểu, việc quy định minh bạch tiêu chí, thẩm quyền không chỉ giúp triển khai luật thuận lợi mà còn bảo đảm cân bằng giữa yêu cầu bảo vệ an ninh mạng và quyền con người, phù hợp định hướng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam.

Siết chặt hành vi bị nghiêm cấm, quản lý chặt công cụ trí tuệ nhân tạo

Đối với Điều 9 của dự thảo, đại biểu Linh đồng tình việc bổ sung hành vi bị nghiêm cấm trong sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tạo dựng, chỉnh sửa, phát tán hình ảnh, âm thanh, clip giả mạo, xúc phạm danh dự, nhân phẩm hoặc ảnh hưởng an ninh, trật tự xã hội.

Bà chỉ rõ, AI đang bị lợi dụng để lừa đảo, phát tán thông tin giả, xâm hại đời tư cá nhân, đặc biệt với phụ nữ và trẻ em - những nhóm dễ bị tổn thương. Do đó, việc quy định hành vi bị cấm là cần thiết để tăng tính răn đe và bảo vệ người dân.

Cùng với đó, đại biểu đề nghị rà soát kỹ để tránh trùng lặp giữa Điều 9 và các điều khoản tại Chương III (phòng ngừa, xử lý hành vi xâm phạm an ninh mạng), bảo đảm thống nhất với Bộ luật Hình sự, Luật An toàn thông tin mạng và Luật Xử lý vi phạm hành chính.

“Nếu để chồng chéo, sẽ khó áp dụng, ảnh hưởng đến hiệu quả thực thi pháp luật,” bà Linh nêu rõ.

Mở rộng nhóm yếu thế được bảo vệ trong môi trường mạng

Về Điều 20 của dự thảo liên quan đến phòng, chống xâm hại trẻ em trên không gian mạng, đại biểu Lê Thị Ngọc Linh đánh giá cao quy định này, đồng thời đề nghị mở rộng đối tượng được bảo vệ, gồm người cao tuổi và người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự.

“Người cao tuổi là nhóm dễ bị lừa đảo trực tuyến; người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự lại thiếu khả năng tự bảo vệ trong giao dịch điện tử. Đây là các nhóm yếu thế cần được bảo vệ tương tự như trẻ em,” bà Linh phân tích.

Đại biểu kiến nghị bổ sung trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp nền tảng mạng, tổ chức viễn thông, ngân hàng trong việc phát hiện, cảnh báo và phối hợp xử lý hành vi lừa đảo, xâm hại nhóm yếu thế. Việc này, theo bà Linh, không chỉ mang tính pháp lý mà còn thể hiện tính nhân văn của hệ thống pháp luật Việt Nam.

Luật phải đồng bộ, nhân văn và phù hợp thực tiễn chuyển đổi số

Kết thúc phát biểu, đại biểu Lê Thị Ngọc Linh khẳng định, quá trình hoàn thiện Luật An ninh mạng (sửa đổi) cần đặt trọng tâm vào tính thống nhất, nhân văn và khả năng áp dụng trong bối cảnh chuyển đổi số.
“Luật cần bảo đảm rõ ràng, đồng bộ, vừa bảo vệ an ninh mạng, vừa bảo vệ quyền con người; tạo lập môi trường mạng an toàn, minh bạch, phục vụ hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội,” đại biểu nhấn mạnh.

Lê Hằng